Przytrafiły ci się wymioty podczas picia? A może zdarzyło ci się to dopiero następnego dnia – na kacu? Albo o poranku, po mocno zakrapianej nocy, po prostu dokuczają ci mdłości? Choć do wymiotów dochodzi zazwyczaj w trakcie trwania stanu upojenia alkoholowego wskutek zatrucia organizmu substancjami alkoholowymi, zdarza się niekiedy, że nasz żołądek usiłuje się oczyścić dopiero na następny dzień, kiedy już doskwiera nam kac. Czasem wymioty te przychodzą nagle, jednakże bardzo często nasz organizm nas przed nimi uprzedza – poprzez nudności. Czym one właściwie są i skąd się biorą? Dlaczego wymiotujemy po alkoholu, a dlaczego po kacu? I jak temu zaradzić?

Czym są i skąd biorą się nudności?

Skoro tu trafiłeś, to nie musisz już więcej wyszukiwać haseł takich jak: „dlaczego wymiotuję po alkoholu?, „nudności co to?” ani „co na wymioty po alkoholu?” – o wszystkim ci opowiemy! 

Czym zatem są tak często poprzedzające wymioty nudności? Nudności, określane też mdłościami, to uczucie, które zna każdy – potrzeba zwymiotowania i duży dyskomfort w żołądku. Choć same w sobie nie są bolesne, może im jednak towarzyszyć ból, zwłaszcza jako przyczyna nudności lub występujący jednocześnie objaw innych dolegliwości związanych ze stanem chorobowym w naszym układzie pokarmowym.

Zazwyczaj nudności świadczą o wystąpieniu jakiegoś problemu ze strony układu pokarmowego, takich jak zatrucie, zapalenie czy niestrawność. Czasami nudności są reakcję na niektóre z przyjmowanych leków, na przykład środków przeciwbólowych. W poważniejszych sytuacjach mdłości mogą być spowodowane przez silny ból, który z kolei może być objawem na przykład zapalenia trzustki, kamicy nerkowej czy kamicy pęcherzyka żółciowego. Szczególnie istotna będzie konsultacja lekarska, jeśli nudnościom współtowarzyszą inne dolegliwości, takie silny ból czy biegunka. Nudności mogą być spowodowane także różnymi stanami psychicznymi lub emocjonalnymi – są one częstym objawem przy depresji lub w zaburzeniach lękowych.

Istnieją jednak inne przyczyny występowania nudności, a nawet wymiotów, niż rozwijające się w organizmie choroby. W niektórych przypadkach nudności mogą być spowodowane przejadaniem się albo mogą okazać się wczesnym objawem ciąży. Najczęściej utrzymują się one w pierwszym trymestrze ciąży – w tym stanie mogą być niezwykle nasilone i doprowadzać do wymiotów.

Za nudności może jednak odpowiadać też całkowicie inny stan od tych wymienionych powyżej. Silne upojenie alkoholowe, a już w szczególności zatrucie alkoholowe, prowadzą do wielu nieprzyjemnych dolegliwości. Jednym z nich są właśnie nudności – a nierzadko również wymioty.

Wymioty po alkoholu

Na nudności i wymiotowanie po alkoholu składa się wiele czynników. W dużym uproszczeniu wymiotowanie po alkoholu to reakcja obronna naszego organizmu na zbyt duże stężenie toksycznych substancji.

W dużej mierze odpowiada za to dehydrogenaza alkoholowa (z ang. alcohol dehydrogenase, w skrócie: ADH). Jest to enzym trawienny w wątrobie, który rozkłada etanol do jego pochodnych, aby ostatecznie usunąć go z naszego organizmu. Jedną z tych pochodnych jest aldehyd octowy – substancja znacznie bardziej toksyczna dla naszego organizmu niż sam etanol. Czas, w którym aldehyd octowy obecny jest w naszym organizmie, to okres, w którym mogą występować najbardziej nasilone objawy zatrucia alkoholowego. Warto przy tym zaznaczyć, że wolniejszy metabolizm alkoholu etylowego znacznie wzmaga i wydłuża objawy zatrucia alkoholem.

Drażniące działanie alkoholu etylowego na błonę śluzową naszego żołądka również może być przyczyną występowania nudności lub wymiotów po spożyciu alkoholu. Zwłaszcza, gdy alkohol spożyty został przez nas w nadmiernej ilości, a wątroba nie jest w stanie usunąć go z organizmu dostatecznie szybko, działanie napojów alkoholowych na nasz żołądek prowokuje go do reakcji – doprowadza więc to do wymiotów, które mają na celu opróżnienie żołądka i oczyszczenie organizmu z substancji toksycznych. Jest to też poniekąd związane z ośrodkiem wymiotnym, który zostaje pobudzony poprzez impulsy w postaci drażniącego działania alkoholu.

Chociaż samo wymiotowanie w przypadku zatrucia alkoholowego jest naturalną reakcją i ma na celu przyspieszenie oczyszczenia naszego organizmu z toksyn, w niektórych przypadkach może okazać się niebezpieczne. Podczas wymiotów usuwane są nie tylko substancje toksyczne, ale również płyny, co skutkować może odwodnieniem. Co więcej, w trakcie wymiotowania może dojść również do utraty przytomności, co z kolei może zakończyć się zadławieniem i uduszeniem się. Dlatego tak ważne jest, aby nie ignorować żadnych objawów zatrucia alkoholem u drugiej osoby i nie zostawiać jej samej, gdy zacznie wymiotować. Jeśli w wymiotach znajdują się też inne nietypowe substancje, takie jak żółć czy krew, należy niezwłocznie wezwać pogotowie, gdyż mogło dojść do krwawienia w przewodzie pokarmowym.

Wymioty na kacu

Czy wymioty na kacu powinny nas zaniepokoić? Niekoniecznie. Wymioty na kacu to tak naprawdę ten sam mechanizm, który uaktywnia się podczas zatrucia alkoholowego. W niektórych przypadkach – z uwagi na różne tempo procesu metabolizowania alkoholu etylowego przez nasz organizm – pewne dolegliwości przychodzą z opóźnieniem i może zdarzyć się tak, że podrażniony żołądek zareaguje dopiero na następny dzień. Może się tak zdarzyć zwłaszcza wtedy, gdy po przebudzeniu obciążymy go dodatkowo, na przykład ciężkim jedzeniem lub nie poprzestajemy na jednym dniu picia alkoholu.

Co na wymioty po alkoholu lub na kacu?

Aby załagodzić nieprzyjemne dolegliwości będące efektem spożycia nadmiernej ilości alkoholu, warto spróbować kilku domowych środków. Świetnie sprawdzą się:

• woda z cytryną – może zapobiec lub załagodzić wymiotom i wspomaga nawodnienie organizmu,
• napary z mięty – napary z mięty świetnie łagodzą uczucie nudności i przynoszą ulgę żołądkowi,
• miód – można dodać go do herbaty lub spożyć bezpośrednio; miód wykazuje działanie hamujące wytwarzanie acetonu, czyli substancji, która nasila wymioty,
• krople żołądkowe – choć sposób ten jest stary jak świat, z pewnością jest dobrze sprawdzony i rzeczywiście – krople żołądkowe doskonale radzą sobie z dolegliwościami ze strony układu pokarmowego, warto więc sięgnąć po nie również wówczas, gdy zmagamy się z dolegliwościami żołądkowymi po wypiciu nadmiernej ilości alkoholu.

Elektrolity po wymiotowaniu. Elektrolity na kaca

Pamiętajmy, że po wymiotowaniu warto dobrze nawodnić organizm. W przeciwnym razie może prowadzić to do wystąpienia dalszych konsekwencji zdrowotnych, które będą wymagały już interwencji medycznej. W celu nawodnienia organizmu dobrze sprawdzi się zwykła woda mineralna, warto jednak pomyśleć o elektrolitach. Przyjęcie elektrolitów na kaca przyspieszy przywrócenie równowagi w gospodarce wodno-elektrolitowej naszego organizmu, co po spożyciu alkoholu jest niezwykle ważne. Jeżeli nie mamy pod ręką napoju izotonicznego, który mógłby wszystkie niezbędne elektrolity dostarczyć, bez obaw – możemy taki napój przygotować w domu ze składników, które większość z nas z pewnością posiada. Wystarczą do tego woda, sok z cytryny, szczypta soli oraz miód lub cukier – składniki wystarczy wymieszać i gotowe.

---